എല് എസ്പെക്റ്റാഡറിന്റെ പ്രസാധകന് ഗില്ലര്മോ കാനോ എന്നെ ഫോണില് വിളിച്ചു. ആയിടെ മാത്രം തുറന്ന ബില്ഡിംഗില് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓഫീസിനേക്കാള് നാലു നിലകളുയരെയുള്ള അല്വാരോ മ്യൂതിസിന്റെ ഓഫീസില് ഞാനുണ്ടെന്നറിഞ്ഞപ്പോഴാണത്. തൊട്ടുമുമ്പത്തെ രാത്രിയില് മാത്രം എത്തിച്ചേര്ന്ന ഞാന് അല്വാരോ മ്യൂതിസിന്റെ ഒരുപറ്റം സുഹൃത്തുക്കള്ക്കൊപ്പം ലഞ്ച് കഴിക്കാന് ഒരുങ്ങുകയായിരുന്നു. പക്ഷേ, ആദ്യം ഹലോ പറയാന് ഞാന് നില്ക്കണമെന്ന് ഗില്ലര്മോ ശഠിച്ചു. ഞാന് സമ്മതിച്ചു. സംഭാഷണണത്തിന്റെ ആമുഖമെന്നമട്ടിലുള്ള തുടര്ച്ചയായ ആലിംഗനങ്ങള്ക്കും അന്നത്തെ വാര്ത്തകളെ കുറിച്ചുള്ള ഒന്നോ രണ്ടോ വാചകങ്ങള്ക്കും ശേഷം എന്നെ കൈയോടെ കീഴടക്കിയ അദ്ദേഹം ന്യൂസ്റൂമിലെ തന്റെ സുഹൃത്തുക്കളില് നിന്ന് എന്നെ അകലേക്കു കൊണ്ടുപോയി. `ഒരു മിനുട്ട് ഇതൊന്നു കേള്ക്കൂ ഗബ്രിയേല്...' സംശയാതീതമായ നിഷ്കളങ്കതയോടെ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. `പത്രം പ്രസ്സിലേക്കയക്കുന്നതിനു മുമ്പ് ഒരു ചെറിയ എഡിറ്റോറിയലെഴുതിത്തന്ന് എനിക്ക് വലിയൊരുപകാരം ചെയ്തുകൂടേ?...' പെരുവിരലും ചൂണ്ടുവിരലുമുപയോഗിച്ച് അരഗ്ലാസ് വെള്ളത്തിന്റെ ആംഗ്യം കാണിച്ച് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി: `ഇത്തിരിപ്പോന്നത്.'
അദ്ദേഹത്തേക്കാള് ആഹ്ലാദവാനായിത്തീര്ന്നിരുന്ന ഞാന്, എവിടെ ഇരിക്കും എന്നു ചോദിച്ചു. പഴയൊരു ടൈപ്പ്റൈറ്ററുള്ള ശൂന്യമായ ഡെസ്ക് അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചു. കൂടുതല് ചോദ്യങ്ങളൊന്നും കൂടാതെ നല്ലൊരു വിഷയമാലോചിച്ച് ഞാനവിടെ ഇരിപ്പുറപ്പിച്ചു. അതേ ഡെസ്കില്, അതേ കസേരയില് അതേ ടൈപ്പ്റൈറ്ററിനൊപ്പം തുടര്ന്നുള്ള പതിനെട്ടു മാസങ്ങളും ഞാനവിടെ ഇരുന്നു.
ഞാന് വന്നു മിനുട്ടുകള്ക്കകം ഒരു കെട്ട് പേപ്പറുകളില്പ്പൊതിഞ്ഞ് ഡെപ്യൂട്ടി എഡിറ്റര് എഡ്വാഡോ സെലമേയ ബോഡ അടുത്ത ഓഫീസില് നിന്ന് പുറത്തേക്കു വന്നു. എന്നെ തിരിച്ചറിഞ്ഞപ്പോള് അദ്ദേഹം ഞെട്ടിപ്പോയി.
`ഏയ്... പ്രഭു ഗാബോ!' ഗാബിതോ എന്നതിന്റെ ചുരുക്കമായി ചുരുക്കമായി ബാരന്ക്വിലയില് താന് കണ്ടെത്തിയ പേരുപയോഗിച്ച് അലറുംപോലെ അദ്ദേഹമെന്നെ വിളിച്ചു. അദ്ദേഹം മാത്രമാണ് എന്നെ ആ പേരു വിളിച്ചിരുന്നതും. അധികം വൈകാതെ ന്യൂസ് റൂമിലാകെ ആ പേര് പരന്നു. പിന്നെ പ്രിന്റില് വരെ അവര് ഗാബോ എന്നുപയോഗിക്കാന് തുടങ്ങി.
ഗില്ലര്മോ കാനോ എന്നെക്കൊണ്ടെഴുതിച്ച എഡിറ്റോറിയലിന്റെ വിഷയം എന്തായിരുന്നെന്ന് ഓര്ക്കുന്നില്ല. യൂനിവേഴ്സിദാദ് നാഷ്യോണലിലായിരുന്ന കാലം മുതല് എല് എസ്പെക്റ്റാഡറിന്റെ രാജകീയ ശൈലി എനിക്കു സുപരിചിതമായിരുന്നു. വിശേഷിച്ച് എഡിറ്റോറിയല് പേജിലെ `ഡേ ബൈ ഡേ' വിഭാഗത്തില് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന, ഏറ്റവും അര്ഹമായ അന്തസ്സണിഞ്ഞിരുന്ന ശൈലി. വിപത്തിന്റെ ഭൂതങ്ങളെ നേരിടുന്ന ലൂയിസ സാന്റിയാഗയുടെ മനോധൈര്യത്തോടെ ഞാനത് അനുകരിക്കാന് തീരുമാനിച്ചു. അരമണിക്കൂറിനകം എഴുത്തു പൂര്ത്തിയാക്കി, കൈ കൊണ്ട് ചില തിരുത്തലുകള് വരുത്തി ഞാനത് ഗില്ലര്മോ കാനോയെ ഏല്പ്പിച്ചു. വെള്ളെഴുത്തു കണ്ണടയുടെ അര്ധവൃത്തത്തിനു മുകളിലൂടെ അത് വായിക്കുമ്പോള് അദ്ദേഹം എഴുന്നേറ്റു നിന്നു. ആ ഏകാഗ്രത അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാത്രമല്ല, 1887-ല് പത്രം സ്ഥാപിച്ച ഡോണ് ഫിദല് കാനോയില് നിന്നു തുടങ്ങുന്ന, വെള്ള മുടിയുള്ള എല്ലാ പൂര്വികരുടേതുമാണെന്ന് തോന്നി. ഡോണ് ഫിദലിന്റെ മകന് ഡോണ് ഗബ്രിയേലിലൂടെ തുടരുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരന് ഡോണ് ഗബ്രിയേല് വഴി ശക്തിപ്പെടുകയും രക്തയോട്ടത്തില് അലിഞ്ഞു ചേരുകയും ചെയ്തിരുന്ന പത്രം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരമകനായ ഗില്ലര്മോവിനാല് പൂര്ണ്ണവളര്ച്ചയിലെത്തിയിരുന്നു. വെറും ഇരുപത്തി മൂന്ന് വയസ്സുള്ളപ്പോഴാണ് അദ്ദേഹം പത്രത്തിന്റെ ജനറല് മാനേജ്മെന്റ് ഏറ്റെടുക്കുന്നത്. തന്റെ പൂര്വികര് ചെയ്യുമായിരുന്ന ചെറിയ ഒന്നുരണ്ടു പുനര്വായനകള്ക്കു ശേഷം, എന്റെ പുതിയ പേരിന്റെ പ്രായോഗികവും ലളിതവുമായ ഉപയോഗത്തോടെ അദ്ദേഹം അവസാനിപ്പിച്ചു: `വളരെ നന്നായിട്ടുണ്ട്, ഗാബോ.'
തിരിച്ചുപോരുന്ന രാത്രിയില്, എന്റെ ഓര്മ്മകള് നിലനില്ക്കുന്ന കാലത്തോളം ഒരേ പോലെ ആയിരിക്കില്ല ബൊഗോട്ട എന്നു ഞാന് തീര്ച്ചപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. രാജ്യത്തെ പല ആകസ്മിക ദുരന്തങ്ങളെയും പോലെ ഏപ്രില് 9, ഓര്മ്മിക്കാവുന്ന ചരിത്രത്തേക്കാള് മറക്കാനുള്ള കാര്യങ്ങളാണ് പ്രദാനം ചെയ്തിരുന്നത്. ഹോട്ടല് ഗ്രാനഡ നൂറുകണക്കിനു വയസ്സായ അതിന്റെ പാര്ക്കില് നിലംപരിശാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. തല്സ്ഥാനത്ത് ബാങ്കോ ദെ ലാ റിപ്പബ്ലിക്കയുടെ പുതിയ കെട്ടിടം ഉയരാനും തുടങ്ങി. ഞങ്ങളുടെ കാലത്തുള്ള പഴയ തെരുവുകള്, നല്ല വെളിച്ചമുള്ള തെരുവുതീവണ്ടികളുടേത് മാത്രമായിക്കഴിഞ്ഞെന്നു തോന്നി. ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങള് നടന്നിരുന്ന ഭാഗത്തിന്റെ ഗാംഭീര്യം തീപ്പിടുത്തം കൈയടക്കിയ പ്രദേശങ്ങളില് നഷ്ടമായിരുന്നു. `ഇപ്പോഴിത് ശരിക്കും വലിയൊരു നഗരം പോലെയുണ്ട്.' ഞങ്ങള്ക്കൊപ്പമുണ്ടായിരുന്ന ആരോ അത്ഭുതത്തോടെ പറഞ്ഞു. `ഏപ്രില് 9-നോട് നാം കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു' എന്ന പതിവു ചൊല്ലോടെ അയാള് എന്റെ ഹൃദയം തകര്ക്കുകയും ചെയ്തു.
അല്വാരോ മ്യൂതിസ് എന്നെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച പേരില്ലാത്ത സ്ഥാനത്ത് മറ്റെവിടത്തേക്കാളും ഞാന് സുരക്ഷിതനായിരുന്നു. ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ മറുവശത്തുള്ള, ദൗര്ഭാഗ്യത്താല് മനോഹരമാക്കപ്പെട്ട വീട്ടിലെ ആദ്യരാത്രിയില്, തൊട്ടടുത്ത റൂമില് ആഹ്ലാദകരമായൊരു യുദ്ധത്തിലെന്ന പോലെ ഒച്ചയുണ്ടാക്കി കിടപ്പറ പങ്കിടുന്ന അയല്ക്കാരോടുള്ള അസൂയ അടക്കാന് എനിക്കായില്ല. പക്ഷേ, അടുത്ത ദിവസം അവര് പോകുന്നതു കണ്ടപ്പോള് അതവര് തന്നെയാണെന്ന് എനിക്ക് വിശ്വസിക്കാനായില്ല. പൊതു അനാഥാലയത്തിലെ വസ്ത്രം ധരിച്ച മെലിഞ്ഞുചടച്ച ഒരു പെണ്കുട്ടിയും വെള്ളിമുടികളോടു കൂടിയ വയസ്സായ ഒരു മാന്യനും. രണ്ടു മീറ്റര് ഉയരമുണ്ടായിരുന്ന അയാള് അവളുടെ മുത്തച്ഛനായിരിക്കാമെന്നു തോന്നി. എനിക്കു തെറ്റിപ്പോയതാവാമെന്നു ഞാന് വിചാരിച്ചെങ്കിലും അതിനു ശേഷമുള്ള ഓരോ രാത്രിയിലും പ്രഭാതം വരെ മരണം പോലെ അട്ടഹസിച്ചു കൊണ്ട് അവര് എനിക്ക് ഉറപ്പു തന്നു.
എഡിറ്റോറിയല് പേജിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഭാഗത്താണ് എല് എസ്പെക്റ്റാഡര് എന്റെ കുറിപ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നത്. വലിയ കടകളില് സെയില്സ് ക്ലാര്ക്കുമാരെ ആനന്ദിപ്പിക്കാനുപയോഗിച്ചിരുന്ന മുഴങ്ങുന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ഉച്ചാരണം കൊണ്ട് മ്യൂതിസ് എനിക്കായി നിര്ദ്ദേശിച്ച വസ്ത്രങ്ങള് വാങ്ങിക്കൊണ്ട് പ്രഭാതങ്ങള് ഞാന് ചെലവിട്ടു. ഗോണ്സാലോ മല്ലേറിനോയ്ക്കും, ഞാന് ചങ്ങാത്തത്തിനു വരുമെന്നതിനാല് ക്ഷണിക്കപ്പെട്ട മറ്റ് യുവ എഴുത്തുകാര്ക്കുമൊപ്പമായിരുന്നു ഉച്ചഭക്ഷണം. മൂന്നുദിവസത്തേക്ക് ഗില്ലര്മോ കാനോ ഒന്നും പറഞ്ഞു കേട്ടില്ല. ഞാന് മ്യൂതിസിന്റെ ഓഫീസിലായിരിക്കുമ്പോള് അദ്ദേഹം വിളിച്ചു:
`ശ്രദ്ധിക്കൂ ഗാബോ, നിങ്ങള്ക്കിതെന്തു പറ്റി?' പ്രസാധകന്റെ ഗൗരവം ദരിദ്രമായി അനുകരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: `ഇന്നലെ നിങ്ങളുടെ ലേഖനം കാത്തുനിന്നതു കാരണം പത്രം പ്രസ്സില് പോകാന് വൈകി.'
അദ്ദേഹവുമായി സംസാരിക്കാന് ഞാന് താഴെ ന്യൂസ്റൂമിലേക്കു പോയി. പിന്നീട് ഒരാഴ്ചയിലധികം, ജോലിയെക്കുറിച്ചോ ശമ്പളത്തെക്കുറിച്ചോ ആരും എന്നോട് സംസാരിക്കാതിരുന്നിട്ടും, പേരുവെക്കാത്ത എഡിറ്റോറിയലുകള് എന്നും ഉച്ചക്കു ശേഷം എന്തിനുവേണ്ടിയായിരുന്നു എഴുതിക്കൊണ്ടിരുന്നത് എന്ന് എനിക്കിപ്പോഴും തിട്ടമില്ല. ഇടവേളകളിലെ സംസാരങ്ങളില് റിപ്പോര്ട്ടര്മാര് അവരിലൊരാളെന്ന പോലെ എന്നോട് പെരുമാറി. സത്യത്തില് എന്തൊക്കെയാണ് എന്റെ ജോലിയെന്നതിനെ കുറിച്ച് എനിക്കു ധാരണയേ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
`ഡേ ബൈ ഡേ' വിഭാഗത്തില് കീഴ്വഴക്കമെന്ന പോലെ ഗില്ലര്മോ കാനോ പേരുവെക്കാതെ രാഷ്ട്രീയ എഡിറ്റോറിയലായിരുന്നു എഴുതിയിരുന്നത്. മാനേജ്മെന്റിന്റെ കല്പ്പനപ്രകാരം ഗോണ്സാലോ ഗോണ്സാലസ് ഏതെങ്കിലും വിഷയത്തെ സംബന്ധിച്ച് എഴുതിയതാണ് അടുത്തതായി വരിക. പത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ബുദ്ധിപരവും ജനപ്രിയവുമായ `ചോദ്യോത്തരങ്ങള്' ആയിരുന്നു അദ്ദേഹം അധികവും കൈകാര്യം ചെയ്തത്. ഗോഗ് എന്ന തൂലികാനാമത്തിലാണ് അദ്ദേഹം വായനക്കാരുടെ സംശയം തീര്ത്തിരുന്നത്. സ്വന്തം പേരിന്റെ ചുരുക്കരൂപമായിരുന്നു ആ തൂലികാനാമം. അതിനു ശേഷം അവര് എന്റെ എഡിറ്റോറിയലുകള് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. യൂലിസസ് -ഹോമറിന്റെയല്ല, മറിച്ച് അദ്ദേഹം എപ്പോഴും വിശദീകരിക്കാറുള്ള പോലെ, ജെയിംസ് ജോയ്സിന്റെ - എന്ന തൂലികാനാമത്തില്. `നഗരവും ലോകവും' എന്ന പംക്തി കൊണ്ട് എന്നും എഡിറ്റോറിയല് പേജിന്റെ സിംഹഭാഗവും കൈയേറുന്ന എഡ്വാഡോ സെലമേയയുടെ പ്രത്യേക ലേഖനം അത്യപൂര്വം അവസരങ്ങളിലുണ്ടാവും.
പുതുവര്ഷത്തില് അല്വാരോ മ്യൂതിസിന് പോര്ട്ടോ പ്രിന്സിലേക്ക് ഒരു ബിസിനസ് യാത്രയുണ്ടായിരുന്നു. കൂടെച്ചെല്ലാന് അദ്ദേഹം എന്നെയും ക്ഷണിച്ചു. അലിജോ കാര്പെന്റിയറുടെ `ദി കിംഗ്ഡം ഓഫ് ദിസ് വേള്ഡ്' വായിച്ചുകഴിഞ്ഞ ശേഷം ഹെയ്തി എന്റെ സ്വപ്നത്തിലെ രാജ്യമായിക്കഴിഞ്ഞിരുന്നു.
ഫെബ്രുവരി 18-നെ സംബന്ധിച്ച വിശദീകരണം ഞാനദ്ദേഹത്തിന് ഇനിയും നല്കിയിട്ടില്ല. അന്നാണ് ബക്കിംഗ്ഹാം കൊട്ടാരത്തിലെ അതിബൃഹത്തായ ഏകാന്തതയില് വീണു പോയ ഇംഗ്ലണ്ടിലെ രാജ്ഞിയമ്മയെ കുറിച്ച് ഞാനൊരു കുറിപ്പെഴുതിയത്. `ഡേ ബൈ ഡേ'യിലെ പ്രധാന ഭാഗത്ത് അത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെടുകയും ഓഫീസില് സര്വസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്തത് എന്നെ അമ്പരപ്പിച്ചു. അന്നുരാത്രി, എഡിറ്റര് ഇന്ചീഫ് ജോസ് സാല്ഗറിന്റെ വീട്ടിലെ ചെറിയ യോഗത്തില് എഡ്വാഡോ സെലമേയയുടെ വാക്കുകള് കൂടുതല് ആവേശകരമായിരുന്നു. എന്നെ സ്ഥിരപ്പെടുത്തുന്നതിനായുള്ള ഓഫര് ഔദ്യോഗികമായി മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നതിന്് മാനേജ്മെന്റിനു ബാക്കിയുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ വൈമനസ്യവും നീങ്ങിയത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആ അഭിപ്രായ പ്രകടനം മൂലമാണെന്ന് എന്നോടു സ്നേഹമുള്ള ഒരു ഒറ്റുകാരന് പിന്നീടൊരിക്കല് എന്നോടു പറഞ്ഞു.
അടുത്ത ദിവസം വളരെ നേരത്തെ അല്വാരോ മ്യൂതിസ് എന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓഫീസിലേക്കു വിളിച്ച് ഹെയ്തി യാത്ര കാന്സല് ചെയ്തിരിക്കുന്നുവെന്ന ദുഃഖവാര്ത്ത അറിയിച്ചു. മ്യൂതിസ് എന്നോടു പറയാതിരുന്ന ഒരു കാര്യം, ഗില്ലര്മോ കാനോയുമായി നടത്തിയ സ്വാഭാവിക സംഭാഷണത്തിനു ശേഷമാണ് അദ്ദേഹം ഈ തീരുമാനമെടുത്തത് എന്നതാണ്. എന്നെ പോര്ട്ടോ പ്രിന്സിലേക്കു കൊണ്ടു പോകരുതെന്ന് കാനോ സത്യസന്ധമായി അല്വാരോയോട് അഭ്യര്ത്ഥിച്ചു. ഹെയ്തിയെ പറ്റി അറിവില്ലാതിരുന്ന അല്വാരോക്ക് എന്തുകൊണ്ടാണതെന്ന് അറിയണമായിരുന്നു. `ശരി, നിങ്ങള്ക്ക് കാണാം' ഗില്ലര്മോ പറഞ്ഞു: `ലോകത്ത് ഗാബോ ഏറ്റവുമിഷ്ടപ്പെടുക ഈ സ്ഥലമായിരിക്കുമെന്ന്.' ഉച്ചക്കു ശേഷം, വിദഗ്ധനായ കാളപ്പോരുകാരന് അനുമതി പത്രത്തില് ചെയ്യുന്ന പോലെ അദ്ദേഹം എല്ലാ വിശദീകരണങ്ങളും നല്കി: `ഗാബോ ഹെയ്തിയിലേക്കു പോയാല് പിന്നെ ഒരിക്കലും തിരികെ വരില്ല.'
കാര്യം മനസ്സിലായ അല്വാരോ യാത്ര നിര്ത്തിവെക്കുകയും യാത്ര ഉപേക്ഷിച്ചത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കമ്പനിയിലെ സാഹചര്യം മൂലമാണെന്ന് വരുത്തിത്തീര്ക്കുകയും ചെയ്തു. അതായത്, ഞാന് പോര്ട്ടോ പ്രിന്സില് പോയതേയില്ല. അല്പം കൊല്ലങ്ങള് മുമ്പ് അല്വാരോ എല്ലാം പറയുന്നതുവരെ എനിക്കതിന്റെ യഥാര്ത്ഥ കാരണവും അറിവില്ലായിരുന്നു. ഗില്ലര്മോ, പത്രവുമായുള്ള കരാറില് എന്നെ കെട്ടിയിട്ട അദ്ദേഹം തന്റെ ഭാഗത്തിന്, ഹെയ്തിയെ കുറിച്ചുള്ള ഒരു ഫീച്ചറെഴുതുന്നതിനെ കുറിച്ച് ചിന്തിക്കണമെന്ന് വര്ഷങ്ങളോളം എന്നോട് ആവര്ത്തിച്ചു. പക്ഷേ, എനിക്കൊരിക്കലും അവിടെ പോകാനായില്ല. എന്തുകൊണ്ടെന്ന് ഞാനദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞുമില്ല.
എല് എസ്പെക്റ്റാഡറിന്റെ സ്വന്തം ലേഖകനാവുക എന്ന ചിന്ത ഒരിക്കലും എന്റെ മനസ്സിലുണ്ടായിരുന്നില്ല. കൊളംബിയന് സാഹിത്യത്തിലെ ദാരിദ്ര്യവും ഗുണമേന്മക്കുറവും കൊണ്ടാണ് അവര് എന്റെ ലേഖനങ്ങള് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നത് എന്നാണ് ഞാന് കരുതിയിരുന്നത്. പക്ഷേ, സജീവ പത്രപ്രവര്ത്തനത്തെ കുറിച്ച് ഒന്നുമറിയാത്ത ഒരാള്ക്ക് സായാഹ്ന പത്രത്തിനു വേണ്ടി എന്നും എഴുതുക എന്നത് തീര്ത്തും വ്യത്യസ്തമായ കാര്യമായിരുന്നു. അര നൂറ്റാണ്ടു പഴക്കമുള്ള, വാടകക്കെട്ടിടത്തില് നടത്തപ്പെട്ട, എല് ടിയംപോയുടെ മെഷീനുകള് മിച്ചമുള്ള, വിലയേറിയതും ശക്തവും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ പത്രം-എല് എസ്പെക്റ്റാഡര് നിറഞ്ഞ പതിനാറു പേജുകളോടു കൂടിയ ഒതുക്കമുള്ള സായാഹ്നപത്രമായിരുന്നു. പക്ഷേ അശ്രദ്ധമായി എണ്ണിയാലെത്തുന്ന അതിന്റെ അയ്യായിരം കോപ്പി പ്രിന്റിംഗ് പ്രസ്സിന്റെ വാതില്ക്കല് നിന്നുപോലും പത്രപ്പയ്യന്മാരുടെ കൈകളില് നിന്നു ചൂടപ്പം പോലെ ചെലവാകുകയും പഴയ നഗരത്തിലെ, മിതമായ വായന മാത്രം നടക്കുന്ന കഫേകളില് അരമണിക്കൂറോളം വായിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. ലണ്ടനിലെ ബി.ബി.സിയില് എഡ്വാഡോ സെലമേയ ബോഡ പറഞ്ഞത് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പത്രം അതാണെന്നാണ്. ആ പ്രസ്താവനയല്ല, പത്രത്തില് ജോലി ചെയ്തിരുന്ന ഏതാണ്ടെല്ലാവരും വായനക്കാരില് പലരും അക്കാര്യം സത്യമാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചിരുന്നു എന്നതാണ് ഏറെ ശ്രദ്ധേയം.
ഹെയ്തി യാത്ര ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടതിന്റെ പിറ്റേന്ന് ജനറല് മാനേജര് ലൂയിസ് ഗബ്രിയേല് കാനോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓഫീസില് കൂടിക്കാഴ്ചക്കു വിളിച്ചപ്പോള് എന്റെ ഹൃദയമിടിപ്പ് നിലച്ചുപോയി എന്നു ഞാന് തീര്ച്ചയായും സമ്മതിക്കുന്നു. ആ മുഖാമുഖം, അതിന്റെ എല്ലാ ഔപചാരികതയും സഹിതം അഞ്ചു മിനുട്ടില് കുറവേ നീണ്ടുള്ളൂ. കര്ക്കശക്കാരനും സുഹൃത്തിനെ പോലെ ഉദാരനും തന്റെ പ്രായത്തിലുള്ള ഒരാള് ആയിരിക്കേണ്ടത്ര പിശുക്കനും ആണെന്ന ഖ്യാതി ലൂയിസ് ഗബ്രിയേലിനുണ്ട്. പക്ഷേ, ആ മുഖാമുഖത്തിനിടയിലും, പിന്നീട് എല്ലാ കാലത്തും അദ്ദേഹം സ്ഥിതചിത്തനും ആത്മാര്ത്ഥതയുള്ളവനുമായി എനിക്കു തോന്നി. ഉദാത്തമായ വ്യവസ്ഥകളോടെയുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിര്ദ്ദേശം, മറ്റു ലേഖനങ്ങള്ക്കും അവസാനനിമിഷം സ്ഥലം തികക്കാന് തട്ടിക്കൂട്ടുന്ന മറ്റു കുറിപ്പുകള്ക്കും പുറമേ പൊതുവിഷയങ്ങളില് ലേഖനമെഴുതുന്ന സ്വന്തം ലേഖകനായി മാസത്തില് തൊള്ളായിരം പെസോ ശമ്പളത്തിന് ഞാന് പത്രത്തില് സ്ഥിരജോലിക്കാരനായി നില്ക്കണമെന്നായിരുന്നു. എനിക്ക് ശ്വാസമയക്കാന് കഴിഞ്ഞില്ല. പരിസരബോധം വീണ്ടുകിട്ടിയപ്പോള് എത്ര എന്ന് ഞാന് വീണ്ടും ചോദിച്ചു. ഓരോ അക്ഷരമായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: തൊള്ളായിരം.
അത് വിചിത്രമായൊരു അനുഭൂതിയാണ് എന്നിലുണ്ടാക്കിയത്. മാസങ്ങള്ക്കു ശേഷം ഒരു പാര്ട്ടിക്കിടെ ഇക്കാര്യം പറയുമ്പോള്, എന്റെ അന്ധാളിപ്പ് കണ്ടപ്പോള് നിരസിക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയായി തനിക്കു തോന്നിയെന്ന് പ്രിയപ്പെട്ട ലൂയിസ് ഗബ്രിയേല് വെളിപ്പെടുത്തുകയുണ്ടായി. അഗാധമായ ഭയത്തിലധിഷ്ഠിതമായ തന്റെ അവസാന സംശയം അദ്ദേഹം പ്രകടിപ്പിച്ചു: `ഗാബോ മെലിഞ്ഞും വിളറിയുമിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഓഫീസില് മരിച്ചുവീഴേണ്ടതായിരുന്നു.'
അങ്ങനെയാണ് ഞാന് എല് എസ്പെക്റ്റാഡറിന്റെ സ്വന്തം ലേഖകനായത്. അവിടെ വെച്ചാണ് രണ്ടു വര്ഷത്തില് കുറഞ്ഞ കാലം കൊണ്ട്, ജീവിതത്തില് ഏറ്റവും കൂടുതല് കടലാസ് ഉപയോഗിച്ചതും.
Showing posts with label വിവര്ത്തനം. Show all posts
Showing posts with label വിവര്ത്തനം. Show all posts
27.4.10
22.7.09
ഗാബോയുടെ അമ്മ
`നിന്റെ പപ്പാ വളരെ ദുഃഖിതനാണ്'. അമ്മ പറഞ്ഞു.
അപ്പോള് സംഗതി ഇതാണ്, ഞാന് ഏറ്റവുമധികം ഭയപ്പെട്ട ശല്യം. നിങ്ങള് ഏറ്റവും അപ്രതീക്ഷിതമായിരിക്കുമ്പോള്, മറ്റൊന്നിനാലും ഇളക്കപ്പെടാത്ത ശാന്തമായ സ്വരത്തില് എപ്പോഴുമെന്ന പോലെ അവര് തുടങ്ങി. ഉപചാരമെന്ന മട്ടില്, ഉത്തരം എന്തായിരിക്കുമെന്ന് നന്നായി അറിയാമെങ്കിലും ഞാന് ചോദിച്ചു:
`അതെന്തിന്?'
`നീ പഠനം ഉപേക്ഷിച്ചതിന്.'
`ഞാനത് ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടില്ലല്ലോ.' ഞാന് പറഞ്ഞു. `ഞാന് കരിയര് മാറ്റിയെന്നേയുള്ളൂ.'
മുഴുശക്തിയും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഒരു സംവാദം അവരുടെ ചേതനയെ ഉണര്ത്തി.
`നിന്റെ പപ്പ പറയുന്നു, ഇത് അക്കാര്യത്തിനു തുല്യമാണെന്ന്.' അവര് പറഞ്ഞു.
കളവാണെന്നറിയുമായിരുന്നെങ്കിലും, ഞാന് പറഞ്ഞു:
`അദ്ദേഹവും പഠനം നിര്ത്തിയതാണല്ലോ, വയലിന് വായിക്കാന്.'
`അത് വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു.' ചടുലമായ ചുണയോടെ അവര് മറുപടി പറഞ്ഞു. `പാര്ട്ടികളിലും സംഗീതനിശകളിലും മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം വയലിന് വായിച്ചിരുന്നത്. അദ്ദേഹം പഠനം വിട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കില് അത് ഭക്ഷണം കഴിക്കാന് ഒന്നും ഇല്ലാതിരുന്നതിനാലാണ്. മാത്രമല്ല, ഒരു മാസത്തിനുള്ളില് അദ്ദേഹം ടെലഗ്രാഫി പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്ത് അത് നല്ലൊരു ജോലിയായിരുന്നു, മറ്റെവിടേക്കാളും അരകറ്റാക്കയില്.'
`ഞാനും ജീവിക്കാനുള്ളത് സമ്പാദിക്കുന്നുണ്ട്. പത്രങ്ങള്ക്കു വേണ്ടി എഴുതിയിട്ട്.'
`എന്നെ വിഷമിപ്പിക്കാതിരിക്കാനാണ് നീയത് പറയുന്നത്.' അവര് പറഞ്ഞു. `പക്ഷേ, ദൂരെ നിന്നു നോക്കിയാല് പോലും ഒരാള്ക്ക് നീയിപ്പോള് ഏതവസ്ഥയിലാണെന്ന് പിടികിട്ടും. ബുക്സ്റ്റോറില് വെച്ച് കണ്ടപ്പോള് എനിക്കു നിന്നെ തിരിച്ചറിയാന് പോലും കഴിഞ്ഞില്ല.'
`ഞാന് നിങ്ങളെയും തിരിച്ചറിഞ്ഞില്ല.' ഞാന് പറഞ്ഞു.
`പക്ഷേ, ഒരേ കാരണം കൊണ്ടല്ലല്ലോ.' അവര് പറഞ്ഞു. `നീയൊരു യാചകനാണെന്നാണ് എനിക്കു തോന്നിയത്.' ഞാനണിഞ്ഞ ചെരുപ്പിലേക്ക് നോക്കി അവര് കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു: `സോക്സ് പോലുമില്ല.'
`ഇതാണ് കൂടുതല് സുരക്ഷിതം.' ഞാന് പറഞ്ഞു. രണ്ടു കുപ്പായങ്ങളും രണ്ട് ജോടി അണ്ടര്ഷോര്ട്ടുകളും. ഒന്ന് ഉണങ്ങുമ്പോള് മറ്റേത് ധരിക്കാം. ഇതിനപ്പുറം എന്താണൊരാള്ക്ക് വേണ്ടത്?'.
`ഇത്തിരി അന്തസ്സ്...' അവര് പറഞ്ഞു. വ്യത്യസ്തമായൊരു ധ്വനിയില് പറഞ്ഞ് അവരത് മയപ്പെടുത്തി: `നിന്നെ ഞങ്ങള് അതിയായി സ്നേഹിക്കുന്നതു കൊണ്ടാണ് ഞാനിത് പറയുന്നത്.'
`എനിക്കറിയാം.' ഞാന് പറഞ്ഞു. `പക്ഷേ, എന്നോടു പറയൂ: എന്റെ സ്ഥാനത്തായിരുന്നെങ്കില് നിങ്ങളും ഇതുതന്നെയല്ലേ ചെയ്യുക?'
`ഇല്ല.' അവര് പറഞ്ഞു. `എന്റെ മാതാപിതാക്കളെ വിഷമിപ്പിക്കുമെങ്കില് ഞാനത് ചെയ്യില്ല.'
തന്റെ കല്യാണക്കാര്യത്തില് കുടുംബത്തിന്റെ എതിര്പ്പുകള് ഇല്ലാതാക്കാന് അവരെടുത്ത ശാഠ്യം ഓര്ത്തുകൊണ്ട്, ചിരിയോടെ ഞാന് പറഞ്ഞു:
`എന്റെ കണ്ണിലേക്കു നോക്കാന് ഞാന് നിങ്ങളോടാവശ്യപ്പെടുന്നു.'
പക്ഷേ, അവര് നിഷ്പ്രഭയായിരുന്നു, എന്റെ നോട്ടം ഒഴിവാക്കി. കാരണം, ഞാനെന്താണ് ചിന്തിക്കുന്നതെന്ന് അവര്ക്ക് നന്നായി അറിയാമായിരുന്നു.
`എന്റെ മാതാപിതാക്കളുടെ അനുഗ്രഹമുണ്ടാകുന്നതു വരെ ഞാന് വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടില്ല.' അവര് പറഞ്ഞു. `പക്ഷേ, നീ പറഞ്ഞതു പോലെ അവരുടെ ഇഷ്ടമില്ലാതെയാണ് ഞാനതു ചെയ്തത്.'
അവര് സംഭാഷണം നിര്ത്തി. എന്റെ വാദഗതികള് അവരെ കീഴടക്കിയതു കൊണ്ടല്ല, മറിച്ച് അവര്ക്ക് ടോയ്ലറ്റ് ഉപയോഗിക്കേണ്ടിയിരുന്നതിനാലും അതിന്റെ വൃത്തിയില് വിശ്വാസമില്ലാതിരുന്നതിനാലും. കുറച്ചുകൂടി ശുദ്ധിയുള്ള മറ്റൊരു സ്ഥലമുണ്ടോ എന്നറിയാന് ലോഞ്ചിലെ ബോസണിനോട് ഞാന് സംസാരിച്ചു. പക്ഷേ, താനും ഉപയോഗിക്കുന്നത് പൊതുകക്കൂസാണെന്നാണ് അയാള് പറഞ്ഞത്. കോണ്റാഡിനെ വായിക്കുകയാണെന്ന പോലെ അയാള് ഉപസംഹരിച്ചു: `കടലില്, നാമെല്ലാം തുല്യരാണ്.' അതിനാല്, എന്റെ അമ്മയും സമത്വത്തിന്റെ നിയമത്തിലേക്കു സമര്പ്പിക്കപ്പെട്ടു. ഞാന് ഭയപ്പെട്ടതിനു വിപരീതമായി, അതില് നിന്നു പുറത്തുവന്നപ്പോള് അവര് ചിരിയടക്കാന് പാടുപെടുകയായിരുന്നു.
`ഒന്നോര്ത്തു നോക്ക്' അവര് എന്നോടു പറഞ്ഞു: `ഒരു സമൂഹരോഗവുമായി ഞാന് മടങ്ങിച്ചെന്നാല് നിന്റെ പപ്പാ എന്താവും പറയുക?'
അര്ധരാത്രി കഴിഞ്ഞ് എപ്പോഴോ, ചാനലില് വളരുന്ന അനിമോണുകള് തുഴകളുടെ വേഗം കുറക്കുകയും ലോഞ്ച് കണ്ടല്ക്കാടുകളില് കുടുങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തതിനാല് ഞങ്ങള് മൂന്നു മണിക്കൂര് വൈകിയിരുന്നു. കുറെ യാത്രക്കാര്ക്ക് കരയില് നില്ക്കുകയും തങ്ങളുടെ ഊഞ്ഞാല്ക്കിടക്കയുടെ നാരുകള് കൊണ്ട് കണ്ടലുകളെ അകറ്റുകയും ചെയ്യേണ്ടി വന്നു.. ചൂടും കൊതുകുകളും അസഹ്യമായിരുന്നു. എങ്കിലും ഇടവിട്ടുള്ളതും എന്നാല് പൂര്ണ്ണമായി വീണുപോകാത്തതുമായ, ഞങ്ങളുടെ കുടുംബത്തില് പ്രസിദ്ധമായ തന്റെ കൊച്ചുറക്കങ്ങള് കൊണ്ട് അമ്മ അവയ്ക്ക് പിടികൊടുക്കാതെ രക്ഷപ്പെട്ടു. ആ കൊച്ചുറക്കം ഞങ്ങളുടെ സംഭാഷണത്തിന്റെ തന്തുവിട്ടുപോകാതിരിക്കാന് അവരെ സഹായിച്ചു. ഞങ്ങള് യാത്ര തുടരുകയും ശുദ്ധമായ കാറ്റ് വീശാന് തുടങ്ങുകയും ചെയ്തപ്പോള് അവര് ശരിക്കും ഉണര്ന്നു.
`എങ്ങനെയായാലും' അവര് നെടുവീര്പ്പോടെ പറഞ്ഞു, `എന്തെങ്കിലുമൊരു മറുപടി എനിക്കു നിന്റെ പപ്പായുടെ അടുത്തേക്കു കൊണ്ടുചെല്ലണം.'
`അതോര്ത്തു വിഷമിക്കണ്ട...' അതേ നിഷ്ക്കളങ്കതയോടെ ഞാന് പറഞ്ഞു. `ഡിസംബറില്ഞാന് തന്നെ നേരിട്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്തു ചെന്ന് എല്ലാം വിശദീകരിക്കാം.'
`അതിനിനിയും പത്തു മാസമുണ്ട്.' അവര് പറഞ്ഞു.
`ശരിയാണ്. എന്നാലും യൂണിവേഴ്സിറ്റിയില് ഇക്കൊല്ലം വല്ലതും ശരിപ്പെടുത്താനുള്ള സമയം വൈകിപ്പോയിരിക്കുന്നു.'
`നീ പോകുമെന്ന് വാക്കു തരുന്നോ?'
`വാക്കു തരുന്നു.'
അപ്പോള് ആദ്യമായി അവരുടെ സ്വരത്തില് വ്യക്തമായ പിരിമുറുക്കം ഞാന് കണ്ടെത്തി: `അതെ എന്നു പറയാന് പോവുകയാണെന്ന് എനിക്കു നിന്റെ പപ്പായോട് പറയാമോ?'
`ഇല്ല' എന്നായിരുന്നു എന്റെ നിസ്സന്ദേഹമായ മറുപടി. `നിങ്ങളങ്ങനെ പറയണ്ട.' അവര് പുറത്തേക്ക് മറ്റൊരു വഴി തേടുകയാണെന്ന് വ്യക്തമായിരുന്നു. പക്ഷേ, ഞാന് സമ്മതിച്ചില്ല.
`എല്ലാ സത്യവും ഞാന് നേരെയങ്ങ് അദ്ദേഹത്തോട് പറയുന്നതാണ് നല്ലത്.' അവര് പറഞ്ഞു: `അതു വഞ്ചനയാവില്ലെന്നു തോന്നുന്നു.'
`ശരി' ഞാന് ആശ്വാസത്തോടെ പറഞ്ഞു: `അദ്ദേഹത്തോടു പറഞ്ഞോളൂ...'
ഞങ്ങള് അവിടെ നിര്ത്തി, .അവരെ ശരിക്കറിയാത്ത ആരും അതു കഴിഞ്ഞെന്നാണ് വിചാരിക്കുക. എന്നാല്, ശ്വാസമെടുക്കാന് വേണ്ടിയുള്ള ചെറിയൊരു നിര്ത്തലാണതെന്ന് എനിക്കറിയാമായിരുന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള് അവര് ഉറക്കത്തിലേക്കു വീണു. ഒരു നേരിയ കാറ്റ് കൊതുകുകളെ ആട്ടിയകറ്റുകയും പുതിയ വായുവില് പൂക്കളുടെ സുഗന്ധം നിറക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള് ലോഞ്ച് ഒരു പായ്ക്കപ്പലിന്റെ ദയാലുത്വം കൈവരിച്ചു.
അപ്പോള് സംഗതി ഇതാണ്, ഞാന് ഏറ്റവുമധികം ഭയപ്പെട്ട ശല്യം. നിങ്ങള് ഏറ്റവും അപ്രതീക്ഷിതമായിരിക്കുമ്പോള്, മറ്റൊന്നിനാലും ഇളക്കപ്പെടാത്ത ശാന്തമായ സ്വരത്തില് എപ്പോഴുമെന്ന പോലെ അവര് തുടങ്ങി. ഉപചാരമെന്ന മട്ടില്, ഉത്തരം എന്തായിരിക്കുമെന്ന് നന്നായി അറിയാമെങ്കിലും ഞാന് ചോദിച്ചു:
`അതെന്തിന്?'
`നീ പഠനം ഉപേക്ഷിച്ചതിന്.'
`ഞാനത് ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടില്ലല്ലോ.' ഞാന് പറഞ്ഞു. `ഞാന് കരിയര് മാറ്റിയെന്നേയുള്ളൂ.'
മുഴുശക്തിയും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഒരു സംവാദം അവരുടെ ചേതനയെ ഉണര്ത്തി.
`നിന്റെ പപ്പ പറയുന്നു, ഇത് അക്കാര്യത്തിനു തുല്യമാണെന്ന്.' അവര് പറഞ്ഞു.
കളവാണെന്നറിയുമായിരുന്നെങ്കിലും, ഞാന് പറഞ്ഞു:
`അദ്ദേഹവും പഠനം നിര്ത്തിയതാണല്ലോ, വയലിന് വായിക്കാന്.'
`അത് വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു.' ചടുലമായ ചുണയോടെ അവര് മറുപടി പറഞ്ഞു. `പാര്ട്ടികളിലും സംഗീതനിശകളിലും മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം വയലിന് വായിച്ചിരുന്നത്. അദ്ദേഹം പഠനം വിട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കില് അത് ഭക്ഷണം കഴിക്കാന് ഒന്നും ഇല്ലാതിരുന്നതിനാലാണ്. മാത്രമല്ല, ഒരു മാസത്തിനുള്ളില് അദ്ദേഹം ടെലഗ്രാഫി പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്ത് അത് നല്ലൊരു ജോലിയായിരുന്നു, മറ്റെവിടേക്കാളും അരകറ്റാക്കയില്.'
`ഞാനും ജീവിക്കാനുള്ളത് സമ്പാദിക്കുന്നുണ്ട്. പത്രങ്ങള്ക്കു വേണ്ടി എഴുതിയിട്ട്.'
`എന്നെ വിഷമിപ്പിക്കാതിരിക്കാനാണ് നീയത് പറയുന്നത്.' അവര് പറഞ്ഞു. `പക്ഷേ, ദൂരെ നിന്നു നോക്കിയാല് പോലും ഒരാള്ക്ക് നീയിപ്പോള് ഏതവസ്ഥയിലാണെന്ന് പിടികിട്ടും. ബുക്സ്റ്റോറില് വെച്ച് കണ്ടപ്പോള് എനിക്കു നിന്നെ തിരിച്ചറിയാന് പോലും കഴിഞ്ഞില്ല.'
`ഞാന് നിങ്ങളെയും തിരിച്ചറിഞ്ഞില്ല.' ഞാന് പറഞ്ഞു.
`പക്ഷേ, ഒരേ കാരണം കൊണ്ടല്ലല്ലോ.' അവര് പറഞ്ഞു. `നീയൊരു യാചകനാണെന്നാണ് എനിക്കു തോന്നിയത്.' ഞാനണിഞ്ഞ ചെരുപ്പിലേക്ക് നോക്കി അവര് കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു: `സോക്സ് പോലുമില്ല.'
`ഇതാണ് കൂടുതല് സുരക്ഷിതം.' ഞാന് പറഞ്ഞു. രണ്ടു കുപ്പായങ്ങളും രണ്ട് ജോടി അണ്ടര്ഷോര്ട്ടുകളും. ഒന്ന് ഉണങ്ങുമ്പോള് മറ്റേത് ധരിക്കാം. ഇതിനപ്പുറം എന്താണൊരാള്ക്ക് വേണ്ടത്?'.
`ഇത്തിരി അന്തസ്സ്...' അവര് പറഞ്ഞു. വ്യത്യസ്തമായൊരു ധ്വനിയില് പറഞ്ഞ് അവരത് മയപ്പെടുത്തി: `നിന്നെ ഞങ്ങള് അതിയായി സ്നേഹിക്കുന്നതു കൊണ്ടാണ് ഞാനിത് പറയുന്നത്.'
`എനിക്കറിയാം.' ഞാന് പറഞ്ഞു. `പക്ഷേ, എന്നോടു പറയൂ: എന്റെ സ്ഥാനത്തായിരുന്നെങ്കില് നിങ്ങളും ഇതുതന്നെയല്ലേ ചെയ്യുക?'
`ഇല്ല.' അവര് പറഞ്ഞു. `എന്റെ മാതാപിതാക്കളെ വിഷമിപ്പിക്കുമെങ്കില് ഞാനത് ചെയ്യില്ല.'
തന്റെ കല്യാണക്കാര്യത്തില് കുടുംബത്തിന്റെ എതിര്പ്പുകള് ഇല്ലാതാക്കാന് അവരെടുത്ത ശാഠ്യം ഓര്ത്തുകൊണ്ട്, ചിരിയോടെ ഞാന് പറഞ്ഞു:
`എന്റെ കണ്ണിലേക്കു നോക്കാന് ഞാന് നിങ്ങളോടാവശ്യപ്പെടുന്നു.'
പക്ഷേ, അവര് നിഷ്പ്രഭയായിരുന്നു, എന്റെ നോട്ടം ഒഴിവാക്കി. കാരണം, ഞാനെന്താണ് ചിന്തിക്കുന്നതെന്ന് അവര്ക്ക് നന്നായി അറിയാമായിരുന്നു.
`എന്റെ മാതാപിതാക്കളുടെ അനുഗ്രഹമുണ്ടാകുന്നതു വരെ ഞാന് വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടില്ല.' അവര് പറഞ്ഞു. `പക്ഷേ, നീ പറഞ്ഞതു പോലെ അവരുടെ ഇഷ്ടമില്ലാതെയാണ് ഞാനതു ചെയ്തത്.'
അവര് സംഭാഷണം നിര്ത്തി. എന്റെ വാദഗതികള് അവരെ കീഴടക്കിയതു കൊണ്ടല്ല, മറിച്ച് അവര്ക്ക് ടോയ്ലറ്റ് ഉപയോഗിക്കേണ്ടിയിരുന്നതിനാലും അതിന്റെ വൃത്തിയില് വിശ്വാസമില്ലാതിരുന്നതിനാലും. കുറച്ചുകൂടി ശുദ്ധിയുള്ള മറ്റൊരു സ്ഥലമുണ്ടോ എന്നറിയാന് ലോഞ്ചിലെ ബോസണിനോട് ഞാന് സംസാരിച്ചു. പക്ഷേ, താനും ഉപയോഗിക്കുന്നത് പൊതുകക്കൂസാണെന്നാണ് അയാള് പറഞ്ഞത്. കോണ്റാഡിനെ വായിക്കുകയാണെന്ന പോലെ അയാള് ഉപസംഹരിച്ചു: `കടലില്, നാമെല്ലാം തുല്യരാണ്.' അതിനാല്, എന്റെ അമ്മയും സമത്വത്തിന്റെ നിയമത്തിലേക്കു സമര്പ്പിക്കപ്പെട്ടു. ഞാന് ഭയപ്പെട്ടതിനു വിപരീതമായി, അതില് നിന്നു പുറത്തുവന്നപ്പോള് അവര് ചിരിയടക്കാന് പാടുപെടുകയായിരുന്നു.
`ഒന്നോര്ത്തു നോക്ക്' അവര് എന്നോടു പറഞ്ഞു: `ഒരു സമൂഹരോഗവുമായി ഞാന് മടങ്ങിച്ചെന്നാല് നിന്റെ പപ്പാ എന്താവും പറയുക?'
അര്ധരാത്രി കഴിഞ്ഞ് എപ്പോഴോ, ചാനലില് വളരുന്ന അനിമോണുകള് തുഴകളുടെ വേഗം കുറക്കുകയും ലോഞ്ച് കണ്ടല്ക്കാടുകളില് കുടുങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്തതിനാല് ഞങ്ങള് മൂന്നു മണിക്കൂര് വൈകിയിരുന്നു. കുറെ യാത്രക്കാര്ക്ക് കരയില് നില്ക്കുകയും തങ്ങളുടെ ഊഞ്ഞാല്ക്കിടക്കയുടെ നാരുകള് കൊണ്ട് കണ്ടലുകളെ അകറ്റുകയും ചെയ്യേണ്ടി വന്നു.. ചൂടും കൊതുകുകളും അസഹ്യമായിരുന്നു. എങ്കിലും ഇടവിട്ടുള്ളതും എന്നാല് പൂര്ണ്ണമായി വീണുപോകാത്തതുമായ, ഞങ്ങളുടെ കുടുംബത്തില് പ്രസിദ്ധമായ തന്റെ കൊച്ചുറക്കങ്ങള് കൊണ്ട് അമ്മ അവയ്ക്ക് പിടികൊടുക്കാതെ രക്ഷപ്പെട്ടു. ആ കൊച്ചുറക്കം ഞങ്ങളുടെ സംഭാഷണത്തിന്റെ തന്തുവിട്ടുപോകാതിരിക്കാന് അവരെ സഹായിച്ചു. ഞങ്ങള് യാത്ര തുടരുകയും ശുദ്ധമായ കാറ്റ് വീശാന് തുടങ്ങുകയും ചെയ്തപ്പോള് അവര് ശരിക്കും ഉണര്ന്നു.
`എങ്ങനെയായാലും' അവര് നെടുവീര്പ്പോടെ പറഞ്ഞു, `എന്തെങ്കിലുമൊരു മറുപടി എനിക്കു നിന്റെ പപ്പായുടെ അടുത്തേക്കു കൊണ്ടുചെല്ലണം.'
`അതോര്ത്തു വിഷമിക്കണ്ട...' അതേ നിഷ്ക്കളങ്കതയോടെ ഞാന് പറഞ്ഞു. `ഡിസംബറില്ഞാന് തന്നെ നേരിട്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്തു ചെന്ന് എല്ലാം വിശദീകരിക്കാം.'
`അതിനിനിയും പത്തു മാസമുണ്ട്.' അവര് പറഞ്ഞു.
`ശരിയാണ്. എന്നാലും യൂണിവേഴ്സിറ്റിയില് ഇക്കൊല്ലം വല്ലതും ശരിപ്പെടുത്താനുള്ള സമയം വൈകിപ്പോയിരിക്കുന്നു.'
`നീ പോകുമെന്ന് വാക്കു തരുന്നോ?'
`വാക്കു തരുന്നു.'
അപ്പോള് ആദ്യമായി അവരുടെ സ്വരത്തില് വ്യക്തമായ പിരിമുറുക്കം ഞാന് കണ്ടെത്തി: `അതെ എന്നു പറയാന് പോവുകയാണെന്ന് എനിക്കു നിന്റെ പപ്പായോട് പറയാമോ?'
`ഇല്ല' എന്നായിരുന്നു എന്റെ നിസ്സന്ദേഹമായ മറുപടി. `നിങ്ങളങ്ങനെ പറയണ്ട.' അവര് പുറത്തേക്ക് മറ്റൊരു വഴി തേടുകയാണെന്ന് വ്യക്തമായിരുന്നു. പക്ഷേ, ഞാന് സമ്മതിച്ചില്ല.
`എല്ലാ സത്യവും ഞാന് നേരെയങ്ങ് അദ്ദേഹത്തോട് പറയുന്നതാണ് നല്ലത്.' അവര് പറഞ്ഞു: `അതു വഞ്ചനയാവില്ലെന്നു തോന്നുന്നു.'
`ശരി' ഞാന് ആശ്വാസത്തോടെ പറഞ്ഞു: `അദ്ദേഹത്തോടു പറഞ്ഞോളൂ...'
ഞങ്ങള് അവിടെ നിര്ത്തി, .അവരെ ശരിക്കറിയാത്ത ആരും അതു കഴിഞ്ഞെന്നാണ് വിചാരിക്കുക. എന്നാല്, ശ്വാസമെടുക്കാന് വേണ്ടിയുള്ള ചെറിയൊരു നിര്ത്തലാണതെന്ന് എനിക്കറിയാമായിരുന്നു. കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള് അവര് ഉറക്കത്തിലേക്കു വീണു. ഒരു നേരിയ കാറ്റ് കൊതുകുകളെ ആട്ടിയകറ്റുകയും പുതിയ വായുവില് പൂക്കളുടെ സുഗന്ധം നിറക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോള് ലോഞ്ച് ഒരു പായ്ക്കപ്പലിന്റെ ദയാലുത്വം കൈവരിച്ചു.
13.8.07
അറബിക്കോളേജിലെ ഗബ്രിയേല് ഗാര്സിയാ മാര്ക്കേസ്.
''ജിബ്രീല് ഗൌസ് മര്ക്കസ്''
'അപരിചിത തീര്ഥാടകര്' എന്ന നീലച്ചട്ടയുള്ള പുസ്തകം എന്നെ കാണിച്ചു കൊണ്ട് യൂനുസ് പറഞ്ഞു.
ചട്ടമേല് അടിയില് ഗബ്രിയേല് ഗാര്സിയ മാര്ക്കേസ്.
എനിക്ക് മനസ്സിലായി. കിട്ടുന്ന പേരുകളെയെല്ലാം അറബിയിലാക്കി നോക്കുന്ന ഒരു ശീലം അന്ന് അറബിക്കോളേജു പിള്ളാരായ ഞങ്ങളുടെ ഇടയിലുണ്ടായിരുന്നു, ചുമ്മാ ഒരു രസത്തിന്. ഷേക്സ്പിയര് ഷൈഖ് സുബൈറും, ഏബ്രഹാം ലിങ്കണ് ഇബ്രാഹീം ലിങ്കാനും, ഗബ്രിയേല് ഒമാര് ബാറ്റിസ്റ്റ്യൂട്ട ജിബ്രീല് ഉമര് ബതിസ്താത്വയുമൊക്കെയായി താടിയും തലേക്കെട്ടും അതിന്മേലൊരു വട്ടും വെച്ചു നടക്കുന്നത് വെറുതെ സങ്കല്പ്പിക്കുമായിരുന്നു. അറബിക്കോളേജിനകത്തെ കിതാബോതിയും കണക്കും ഇംഗ്ലീഷും പഠിച്ചും ക്ലാസ്മുറികളില് കഴിച്ചുകൂട്ടുന്ന പകലുകള്ക്കിടയില് വീണുകിട്ടുന്ന ഇന്റര്വെല് നേരങ്ങളോ അലക്കാനോ കളിക്കാനോ ഇല്ലാത്ത വൈകുന്നേരങ്ങളിലോ ഉറങ്ങാതെ നീട്ടിക്കൊണ്ടു പോകാവുന്ന ലൈബ്രറി്റീഡിങ്ങ് റൂം രാത്രികളിലോ മറ്റോ ഉണ്ടാകുന്ന, മറ്റുള്ളവര് സാഹിത്യം എന്ന് വിളിച്ചിരുന്ന, വായനയും അതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വര്ത്താനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഒരു ബന്ധമായിരുന്നു ഞാനും യൂനുസും തമ്മില്.
പതിനൊന്നേക്കര് കാമ്പസിനകത്ത് വെള്ളവസ്ത്രത്തില് സ്വയം പൊതിഞ്ഞ് തൊപ്പിക്കു കീഴെ ജീവിച്ചു പോന്ന ആയിരക്കണക്കിനു പേരില് ചിലര്ക്കെങ്കിലും ഞങ്ങളെപ്പോലെ വായനാ ശീലം പകര്ന്നു കിട്ടിയിരുന്നു. എം.ടിയെയും പദ്മനാഭനെയും മാധവനെയും മലയാളത്തെയും മറികടന്ന് ഞങ്ങളുടെ കഥകള് ഒ.ഹെന്റിയിലേക്കും ഹെമിംഗ്വേയിലേക്കും കോര്ത്താസാറിലേക്കും മറ്റും എത്തിപ്പെട്ടിരുന്നു. കവിതാ വര്ത്തമാനങ്ങളില് മലയാളത്തിലെ പുതുകവികള് വരെ പരല്മീനിന് ഇമയിളക്കങ്ങളും ചെടികളുടെ തീരെ ചെറിയ ഇനം രോദനങ്ങളുമായി വന്നു നിന്നു. പുറത്തെ വര്ണശബളമായ കാമ്പസ്സുകളിലുണ്ടായിരുന്നതിനേക്കാള് 'സാഹിത്യ ബോധ'വും 'തന്റേട'വുംഉണ്ട് വെറും വെള്ളയിലുള്ള ഞങ്ങള്ക്ക് എന്ന ചെറിയൊരു അഹങ്കാരവും ഞങ്ങള് അനാവശ്യമായി സൂക്ഷിച്ചു പോന്നു.
പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലത്തെ സുദീര്ഘമായ കോഴ്സായിരുന്നതിനാല്, സീനിയര് ജൂനിയര് ഭേദമില്ലാതെ അക്കോളേജില് പഠിച്ച എല്ലാവരും എല്ലാവരെയും അറിയുമായിരുന്നു. മുതിര്ന്നവര് ഇളമുറക്കാര്ക്ക് സാഹിത്യവും കലയും വരയുമൊക്കെ പകര്ന്നു നല്കി. ഖസാകിന്റെ ഇതിഹാസം മഹാസംഭവമാണെന്ന് തീരെ കൊച്ചുങ്ങളായ ഞങ്ങള് അറിയുന്നത് ഇക്കാക്കമാര് പറഞ്ഞാണ്. കേശവന്റെ വിലാപങ്ങളും രണ്ടാമൂഴവും മറ്റുമൊക്കെ ചര്ച്ച ചെയ്യുന്നിടങ്ങളില് വിവരം വെച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടില്ലാത്ത ഞങ്ങള്ക്കും ഇടം കിട്ടി. യൂനുസ് എന്റെ നാലു കൊല്ലം സീനിയറാണ്. എന്നിട്ടും വായിച്ചതും എഴുതിയതും ചിന്തിച്ചതും പരസ്പരം പറയുന്നതില് നിന്ന് ഒന്നും ഞങ്ങളെ വിലക്കിയില്ല.
മാര്ക്കേസിനെ ഞാന് ആദ്യമായി കേള്ക്കുന്നത് അന്ന് യൂനുസ് പറഞ്ഞാണ്. ഖസാക്ക് വായിക്കുമ്പോള് ശരിക്കും മനസ്സിലാവാത്ത അന്നത്തെ ഇയാളില് എനിക്ക് വലിയ താല്പര്യമൊന്നും തോന്നിയില്ല. പിന്നീട് കുറെ പേരില് കറങ്ങിത്തിരിഞ്ഞ് 'അപരിചിത തീര്ഥാടകര്' എന്റെ കയ്യിലെത്തുന്നത് ആഴ്ചകളോ മാസങ്ങളോ കഴിഞ്ഞാണ്. അതിനിടയില് അനേകം തവണ 'ഏകാന്തതയുടെ നൂറു വര്ഷങ്ങള്', 'കോളറക്കാലത്തെ പ്രണയം' എന്നൊക്കെ കേട്ടിരുന്നെങ്കിലും അതൊന്നും എന്താണെന്നോ എന്താണെന്നോ അറിയാനുള്ള താല്പര്യം വന്നു ചേര്ന്നില്ല. ഒന്നാമത് മടി, പിന്നെ അതൊന്നും എനിക്ക് മനസ്സിലാവുന്ന കാര്യമല്ലെന്നുള്ള ബോധവും.
ഒരു കൊല്ലപ്പരീക്ഷാ കാലത്താണെന്ന് തോന്നുന്നു, തീര്ഥാടകര് വായിക്കുന്നത്. മാര്ക്കേസിന്റെ വിലയറിഞ്ഞിട്ടൊന്നുമല്ല, മനസ്സിലാവുന്നെങ്കില് ആവട്ടെ എന്നേ കരുതിയിള്ളൂ. പതിവു പ്രകാരം, ഉള്ളടക്കം പേജില്, വായിച്ചവര് ഇട്ടുവെച്ച അടയാളങ്ങളെ പിന്തുടര്ന്ന് 'ഉറങ്ങുന്ന സുന്ദരിയും വിമാനവും' എന്ന കഥയില് എത്തി. സാഹിത്യത്തിലെ ക്രാഫ്റ്റിനെക്കുറിച്ചും കടിച്ചാല് പൊട്ടാത്ത സംജ്ഞകളെക്കുറിച്ചും ഇന്നും വലിയ വിവരമൊന്നുമില്ലാത്ത ഞാന് ആ കഥ വായിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള് തന്നെ മാര്ക്കേസിനാല് കീഴടക്കപ്പെട്ടു പോയി എന്നത് സത്യം.
'മഞ്ഞില് വീണ നിന്റെ ചോരപ്പാടുകള്' നീണ്ട ഒരു കഥയാണ്. മൈലുകളോളം നീണ്ടു കിടക്കുന്ന മഞ്ഞു വീണ വഴിത്താരയില് നീന ഡാക്കോണ്ടിന്റെ രക്തം ഒരു വരയായി പതിഞ്ഞു കിടക്കുന്നത് സങ്കല്പ്പിച്ച് ഞാന് അവളുടെ ഭര്ത്താവായ ബില്ലി സാഞ്ചെസ്സിനോളം തന്നെ ചകിതനായി.
അങ്ങനെ ഒരു കഥ എഴുതാന് അറബിക്കോളേജിന്റെ നാലുകെട്ടിനകത്തു നിന്നു രക്ഷപ്പെട്ട് ലോകത്തിന്റെ ഏതറ്റം വരെ പോയാലും പോയാലും എനിക്ക് ഒരിക്കലും ആവില്ലല്ലോ എന്നോര്ത്ത് ദു:ഖിച്ചു. കഥയിലെ കണ്ടന്റ് മാത്രം മനസ്സിലാക്കാന് താല്പര്യപ്പെടുന്ന വായനക്കാരില് ഒരു കൌതുകവും ജനിപ്പിച്ചിട്ടില്ലാത്ത, പെരുമാറ്റത്തിന്റെ അടയാളങ്ങള് വളരെ കുറച്ചു മാത്രം കാണുന്ന മറ്റു കഥകളിലേക്ക് ചെന്നപ്പോള് വിസ്മയം കൊണ്ട് കണ്ണു മിഴിഞ്ഞു. 'പ്രസിഡന്റിനു ശുഭയാത്ര', തീവ്രമായ ജീവിതാനുഭവങ്ങളൊന്നും അന്നില്ലാതിരുന്ന എന്നെ സങ്കടപ്പെടുത്തി. 'ഒന്നു ഫോണ് വിളിക്കാന്, അത്ര മാത്രം' കരയിച്ചു, 'മിസ് ഫോര്ബ്സിന്റെ ഉല്ലാസകാലം' ഭയപ്പെടുത്തി. പകല് ക്ലാസ്സെടുക്കുന്ന ഉസ്താദിന്റെ കണ്ണുവെട്ടിച്ചും, വൈകുന്നേരം കളിക്കാന് പോകാതെയും, രാത്രി ഏറെ വൈകുംവരെയും ആ പുസ്തകം പല ആവര്ത്തി വായിച്ചു. കഥാപാത്രങ്ങളും ചുറ്റുപാടുകളും എന്റെ സ്വന്തം എന്ന പോലെ പഴകി.
ജീവിതത്തില് എന്നെങ്കിലും എത്തിപ്പെടുമെന്ന് പ്രതീക്ഷ പോലുമില്ലാത്ത ലാറ്റിനമേരിക്കയും അവിടത്തെ ഉച്ചയുറക്കങ്ങളും കൊടും ചൂടും തെരുവുകളും മനസ്സില് അറിയാതെ വളര്ന്നു വലുതായി. അതു വരെ മറഡോണയെയും അര്ജന്റൈന് ടീമിനെയും ഇഷ്ടപ്പെടുകയും ബ്രസീലിനെയും പെലെയെയും അകാരണമായി വെറുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്ന തലത്തില് നിന്ന്, ആ ഭൂഖണ്ടം ഒരു സമസ്യയായി വളര്ന്നു.
മാര്ക്കേസിന്റെ ആ ഒരൊറ്റ പുസ്തകം വലിയൊരു ലോകത്തിലേക്കുള്ള വാതിലാണു തുറന്നത്.
ഏകാന്തതയുടെ നൂറു വര്ഷങ്ങള്ക്കും കോളറാക്കാലത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള അന്വേഷണമായിരുന്നു പിന്നെ. മാസത്തില് മൂന്നു ദിവസം മാത്രം പുറംലോകം കാണാനാകുന്ന ആ കോളേജില്, പക്വതയെത്തിയിട്ടില്ലാത്ത ആ ചെറുപ്രായത്തില് എന്റെ ഏറ്റവും തീവ്രമായ അന്വേഷണം പോലും ഫലം കാണാനുള്ള സാധ്യത വിദൂരമായിരുന്നു. ക്ഷമയോടെ കാത്തിരിക്കുക മാത്രമായിരുന്നു മുന്നിലുണ്ടായിരുന്ന വഴി.
എന്റെ ആഗ്രഹത്തിന്റെ തീവ്രത മൂലമാകണം ഏകാന്തത അധികം വൈകാതെ വന്നുപെട്ടു. ഏറെപ്പേരുടെ ഉപയോഗം മൂലം അകാലത്തില് പഴകിപ്പോയ അതിനെ വിലകോടുത്താണു ഞാന് സ്വന്തമാക്കിയത്. പൂര്ണമായ വിശ്വാസത്തോടെയും ആത്മാര്ഥതയോടെയും ഞാന് സ്വന്തമാക്കുന്ന ആദ്യത്തെ പുസ്തകമാണത്.
തീര്ഥാടകരുടെ വഴിയായിരുന്നില്ല ഏകാന്തതക്ക്. കഥകളില് നിന്നും നോവലിലേക്ക് മാറുമ്പോള് മാര്ക്കേസ് ഏറെ മാറുന്നുണ്ടെന്ന് തിരിച്ചരിയാന് പഠിഞ്ഞിട്ടില്ലാത്ത, മലയാളത്തിലെ മഹാഗ്രന്ഥങ്ങള് പോലും വായിച്ചിട്ടില്ലാത്ത എന്നെ ആ നോവലിലെ വംശപരമ്പരയും സംഭവങ്ങളുടെ മാജിക്കും ആകെ തളര്ത്തിക്കളഞ്ഞു. എന്നിട്ടും വാശിയോടെ വായിച്ചു, വീണ്ടും വീണ്ടും... ആര്ക്കേടിയോയുടെ യാത്രകളും മെല്ക്കിയാടിസിന്റെ ഭൂതക്കണ്ണാടിയും ഉര്സുലാ ഇഗ്വറാന്റെ കേക്കുകളും വഴങ്ങിക്കിട്ടാന് പല ആവര്ത്തികള് വായിക്കേണ്ടി വന്നു. റെമെഡിയോസ് സുന്ദരി ആകാശത്തിലേക്കുയര്ന്നു പോയതിലെ കവിത പിടികിട്ടിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങള് കഴിഞ്ഞാണ്... മതില് ചാടുമ്പോള് വെടികൊണ്ടു മരിച്ച കാമുകനും സ്വന്തം ഏകാന്തതയില് ഉരുകിയുരുകിത്തീര്ന്ന റബേക്കയും എന്നേക്കുമായി ഉള്ളില് ഉറച്ചു തീര്ന്നു.
പിന്നേയും കുറെ കഴിഞ്ഞെത്തിയ കോളറക്കാലത്തെ പ്രണയമാണ്` മാര്ക്കേസിന്റെ പുസ്തകങ്ങളില് എന്നെ ഏറ്റവുമാഴത്തില് പിടികൂടിയത്. കൌമാരത്തിന്റെ ഉല്കണ്ഠകള്ക്കും ആകാംക്ഷകള്ക്കും മീതെ ചിറകു വിരിച്ചു നിന്ന ഫ്ലോറന്റിനോ അരിസയും ഫെര്മിന ഡാസയും കൂടി മാര്ക്കേസിലേക്ക് ഒരിക്കലും രക്ഷപ്പെടാനാവാത്ത വിധം എന്നെ പിടിച്ചു കെട്ടി. പിന്നീട്, കോളറക്കാലത്തിന്റെ ഇംഗ്ളീഷ് റിയാസ് എത്തിച്ചു തന്നു.
മാര്ക്കേസിനെ തെരഞ്ഞു കൊണ്ടുള്ള അലച്ചിലായിരുന്നു പിന്നീടുള്ള എന്റെ പുസ്തകാന്വേഷണങ്ങള് എന്നു പറയാം. ജനറല് ഇന് ഹിസ് ലാബറിന്ത്, നോ വണ് റൈറ്റ്സ് റ്റു കേണല് എന്നീ പുസ്തകങ്ങളിലേക്കെത്തുമ്പോഴേക്ക് ഇംഗ്ളീഷ് വഴങ്ങിത്തുടങ്ങിയിരുന്നു.
മാര്ക്കേസിനെ പരിചയപ്പെട്ട ശേഷം പുറത്തു വന്ന ലിവിങ് റ്റു ടെല് ദെ ടെയ്ല് ഗാബോയുടെ എഴുത്തിലേക്ക് കൂടുതല് വെളിച്ചം തരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ശരീഫാണ്` ആ കട്ടിപുസ്തകം തന്നത്. ഹിറാ സെന്ററില് നിന്നു കണ്ട അതിന്റെ കോപ്പിയില് നിന്ന് അനേകം പേജുകള് ഫോട്ടോസ്റ്റാറ്റെടുത്ത് വായന തുടങ്ങിയതാണ്. ഇപ്പോള് കൂടെ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിട്ടും അരിച്ചരച്ചും കണ്ണൂന്നിയുമുള്ള വായന തീരുന്നില്ല. ഓര്മക്കളുടെ ബാല്യകാലം പൊടി പറ്റിക്കിടക്കുന്ന ജന്മനാട്ടിലേക്ക് 21ആം വയസ്സില് വീടു വില്ക്കാന് വേണ്ടി അമ്മയോടൊപ്പം തിരിച്ചെത്തുന്ന ഗാബോ ഇപ്പോള് എന്റെ കൂടെ ഉണ്ട്. ഓരോ വാക്കും സൂക്ഷിച്ച്, പരിപൂര്ണമാണെന്ന വിധത്തിലുള്ള ഗബോയുടെ എഴുത്ത് വായിക്കുമ്പോഴുള്ള സംത്രിപ്തി മറ്റെവിടെ നിന്നും കിട്ടിയിട്ടില്ല ഇതേ വരെ.
ഒരു സങ്കടമുണ്ട്, മെമ്മറി ഓഫ് മെലാങ്കളി വോര്സിനു വേണ്ടി അതിറങ്ങിയ നാള് തൊട്ട് അന്വേഷിക്കുന്നുണ്ട്. കയ്യകലത്തിലുണ്ടെങ്കിലും ഓരോ സാഹചര്യങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങള് കാരണംഅത് ഇനിയും വായിക്കാനായിട്ടില്ല.
ദാറുല്ഹുദായില് നിന്നു പുറത്താക്കപ്പെട്ട് ജീവിതത്തിന്റെ ചൂട് അറിഞ്ഞും അനുഭവിച്ചും തുടങ്ങിയ ഈ കാലത്തും, പകലത്തെ പണി കഴിഞ്ഞു ഉറക്കപ്പിച്ചുമായി മുറിയിലേക്ക് ചെല്ലുമ്പോള് ജനല്പ്പടിയിലിരിക്കുന്ന no one writes to colonelന്റെയോ Living to tell the taleന്റെയോ, leaf stormന്റെയോ പുറഞ്ചട്ടമെല് Gabriel Garcia marquez എന്നു കാണുമ്പോള് ജിബ്രീല് ഗൌസ് മര്ക്കസ് എന്നു വിദൂരതയില് നിന്ന് ആരോ പറയുന്നത് കേള്ക്കുന്നു। 'ജിബ്രീല് ഗൌസ് മര്ക്കസ്.' അപ്പോള് അന്തം വെച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടില്ലാത്ത, വായനയില് വെറും ശിശുവായ ഒരുത്തനിലേക്ക് മാന്ത്രികപ്പരവതാനി വിരിച്ച് ഇറങ്ങി വരുന്ന ഗാബോയെ ഞാന് കാണുന്നു.
'അപരിചിത തീര്ഥാടകര്' എന്ന നീലച്ചട്ടയുള്ള പുസ്തകം എന്നെ കാണിച്ചു കൊണ്ട് യൂനുസ് പറഞ്ഞു.
ചട്ടമേല് അടിയില് ഗബ്രിയേല് ഗാര്സിയ മാര്ക്കേസ്.
എനിക്ക് മനസ്സിലായി. കിട്ടുന്ന പേരുകളെയെല്ലാം അറബിയിലാക്കി നോക്കുന്ന ഒരു ശീലം അന്ന് അറബിക്കോളേജു പിള്ളാരായ ഞങ്ങളുടെ ഇടയിലുണ്ടായിരുന്നു, ചുമ്മാ ഒരു രസത്തിന്. ഷേക്സ്പിയര് ഷൈഖ് സുബൈറും, ഏബ്രഹാം ലിങ്കണ് ഇബ്രാഹീം ലിങ്കാനും, ഗബ്രിയേല് ഒമാര് ബാറ്റിസ്റ്റ്യൂട്ട ജിബ്രീല് ഉമര് ബതിസ്താത്വയുമൊക്കെയായി താടിയും തലേക്കെട്ടും അതിന്മേലൊരു വട്ടും വെച്ചു നടക്കുന്നത് വെറുതെ സങ്കല്പ്പിക്കുമായിരുന്നു. അറബിക്കോളേജിനകത്തെ കിതാബോതിയും കണക്കും ഇംഗ്ലീഷും പഠിച്ചും ക്ലാസ്മുറികളില് കഴിച്ചുകൂട്ടുന്ന പകലുകള്ക്കിടയില് വീണുകിട്ടുന്ന ഇന്റര്വെല് നേരങ്ങളോ അലക്കാനോ കളിക്കാനോ ഇല്ലാത്ത വൈകുന്നേരങ്ങളിലോ ഉറങ്ങാതെ നീട്ടിക്കൊണ്ടു പോകാവുന്ന ലൈബ്രറി്റീഡിങ്ങ് റൂം രാത്രികളിലോ മറ്റോ ഉണ്ടാകുന്ന, മറ്റുള്ളവര് സാഹിത്യം എന്ന് വിളിച്ചിരുന്ന, വായനയും അതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വര്ത്താനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഒരു ബന്ധമായിരുന്നു ഞാനും യൂനുസും തമ്മില്.
പതിനൊന്നേക്കര് കാമ്പസിനകത്ത് വെള്ളവസ്ത്രത്തില് സ്വയം പൊതിഞ്ഞ് തൊപ്പിക്കു കീഴെ ജീവിച്ചു പോന്ന ആയിരക്കണക്കിനു പേരില് ചിലര്ക്കെങ്കിലും ഞങ്ങളെപ്പോലെ വായനാ ശീലം പകര്ന്നു കിട്ടിയിരുന്നു. എം.ടിയെയും പദ്മനാഭനെയും മാധവനെയും മലയാളത്തെയും മറികടന്ന് ഞങ്ങളുടെ കഥകള് ഒ.ഹെന്റിയിലേക്കും ഹെമിംഗ്വേയിലേക്കും കോര്ത്താസാറിലേക്കും മറ്റും എത്തിപ്പെട്ടിരുന്നു. കവിതാ വര്ത്തമാനങ്ങളില് മലയാളത്തിലെ പുതുകവികള് വരെ പരല്മീനിന് ഇമയിളക്കങ്ങളും ചെടികളുടെ തീരെ ചെറിയ ഇനം രോദനങ്ങളുമായി വന്നു നിന്നു. പുറത്തെ വര്ണശബളമായ കാമ്പസ്സുകളിലുണ്ടായിരുന്നതിനേക്കാള് 'സാഹിത്യ ബോധ'വും 'തന്റേട'വുംഉണ്ട് വെറും വെള്ളയിലുള്ള ഞങ്ങള്ക്ക് എന്ന ചെറിയൊരു അഹങ്കാരവും ഞങ്ങള് അനാവശ്യമായി സൂക്ഷിച്ചു പോന്നു.
പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലത്തെ സുദീര്ഘമായ കോഴ്സായിരുന്നതിനാല്, സീനിയര് ജൂനിയര് ഭേദമില്ലാതെ അക്കോളേജില് പഠിച്ച എല്ലാവരും എല്ലാവരെയും അറിയുമായിരുന്നു. മുതിര്ന്നവര് ഇളമുറക്കാര്ക്ക് സാഹിത്യവും കലയും വരയുമൊക്കെ പകര്ന്നു നല്കി. ഖസാകിന്റെ ഇതിഹാസം മഹാസംഭവമാണെന്ന് തീരെ കൊച്ചുങ്ങളായ ഞങ്ങള് അറിയുന്നത് ഇക്കാക്കമാര് പറഞ്ഞാണ്. കേശവന്റെ വിലാപങ്ങളും രണ്ടാമൂഴവും മറ്റുമൊക്കെ ചര്ച്ച ചെയ്യുന്നിടങ്ങളില് വിവരം വെച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടില്ലാത്ത ഞങ്ങള്ക്കും ഇടം കിട്ടി. യൂനുസ് എന്റെ നാലു കൊല്ലം സീനിയറാണ്. എന്നിട്ടും വായിച്ചതും എഴുതിയതും ചിന്തിച്ചതും പരസ്പരം പറയുന്നതില് നിന്ന് ഒന്നും ഞങ്ങളെ വിലക്കിയില്ല.
മാര്ക്കേസിനെ ഞാന് ആദ്യമായി കേള്ക്കുന്നത് അന്ന് യൂനുസ് പറഞ്ഞാണ്. ഖസാക്ക് വായിക്കുമ്പോള് ശരിക്കും മനസ്സിലാവാത്ത അന്നത്തെ ഇയാളില് എനിക്ക് വലിയ താല്പര്യമൊന്നും തോന്നിയില്ല. പിന്നീട് കുറെ പേരില് കറങ്ങിത്തിരിഞ്ഞ് 'അപരിചിത തീര്ഥാടകര്' എന്റെ കയ്യിലെത്തുന്നത് ആഴ്ചകളോ മാസങ്ങളോ കഴിഞ്ഞാണ്. അതിനിടയില് അനേകം തവണ 'ഏകാന്തതയുടെ നൂറു വര്ഷങ്ങള്', 'കോളറക്കാലത്തെ പ്രണയം' എന്നൊക്കെ കേട്ടിരുന്നെങ്കിലും അതൊന്നും എന്താണെന്നോ എന്താണെന്നോ അറിയാനുള്ള താല്പര്യം വന്നു ചേര്ന്നില്ല. ഒന്നാമത് മടി, പിന്നെ അതൊന്നും എനിക്ക് മനസ്സിലാവുന്ന കാര്യമല്ലെന്നുള്ള ബോധവും.
ഒരു കൊല്ലപ്പരീക്ഷാ കാലത്താണെന്ന് തോന്നുന്നു, തീര്ഥാടകര് വായിക്കുന്നത്. മാര്ക്കേസിന്റെ വിലയറിഞ്ഞിട്ടൊന്നുമല്ല, മനസ്സിലാവുന്നെങ്കില് ആവട്ടെ എന്നേ കരുതിയിള്ളൂ. പതിവു പ്രകാരം, ഉള്ളടക്കം പേജില്, വായിച്ചവര് ഇട്ടുവെച്ച അടയാളങ്ങളെ പിന്തുടര്ന്ന് 'ഉറങ്ങുന്ന സുന്ദരിയും വിമാനവും' എന്ന കഥയില് എത്തി. സാഹിത്യത്തിലെ ക്രാഫ്റ്റിനെക്കുറിച്ചും കടിച്ചാല് പൊട്ടാത്ത സംജ്ഞകളെക്കുറിച്ചും ഇന്നും വലിയ വിവരമൊന്നുമില്ലാത്ത ഞാന് ആ കഥ വായിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോള് തന്നെ മാര്ക്കേസിനാല് കീഴടക്കപ്പെട്ടു പോയി എന്നത് സത്യം.
'മഞ്ഞില് വീണ നിന്റെ ചോരപ്പാടുകള്' നീണ്ട ഒരു കഥയാണ്. മൈലുകളോളം നീണ്ടു കിടക്കുന്ന മഞ്ഞു വീണ വഴിത്താരയില് നീന ഡാക്കോണ്ടിന്റെ രക്തം ഒരു വരയായി പതിഞ്ഞു കിടക്കുന്നത് സങ്കല്പ്പിച്ച് ഞാന് അവളുടെ ഭര്ത്താവായ ബില്ലി സാഞ്ചെസ്സിനോളം തന്നെ ചകിതനായി.
അങ്ങനെ ഒരു കഥ എഴുതാന് അറബിക്കോളേജിന്റെ നാലുകെട്ടിനകത്തു നിന്നു രക്ഷപ്പെട്ട് ലോകത്തിന്റെ ഏതറ്റം വരെ പോയാലും പോയാലും എനിക്ക് ഒരിക്കലും ആവില്ലല്ലോ എന്നോര്ത്ത് ദു:ഖിച്ചു. കഥയിലെ കണ്ടന്റ് മാത്രം മനസ്സിലാക്കാന് താല്പര്യപ്പെടുന്ന വായനക്കാരില് ഒരു കൌതുകവും ജനിപ്പിച്ചിട്ടില്ലാത്ത, പെരുമാറ്റത്തിന്റെ അടയാളങ്ങള് വളരെ കുറച്ചു മാത്രം കാണുന്ന മറ്റു കഥകളിലേക്ക് ചെന്നപ്പോള് വിസ്മയം കൊണ്ട് കണ്ണു മിഴിഞ്ഞു. 'പ്രസിഡന്റിനു ശുഭയാത്ര', തീവ്രമായ ജീവിതാനുഭവങ്ങളൊന്നും അന്നില്ലാതിരുന്ന എന്നെ സങ്കടപ്പെടുത്തി. 'ഒന്നു ഫോണ് വിളിക്കാന്, അത്ര മാത്രം' കരയിച്ചു, 'മിസ് ഫോര്ബ്സിന്റെ ഉല്ലാസകാലം' ഭയപ്പെടുത്തി. പകല് ക്ലാസ്സെടുക്കുന്ന ഉസ്താദിന്റെ കണ്ണുവെട്ടിച്ചും, വൈകുന്നേരം കളിക്കാന് പോകാതെയും, രാത്രി ഏറെ വൈകുംവരെയും ആ പുസ്തകം പല ആവര്ത്തി വായിച്ചു. കഥാപാത്രങ്ങളും ചുറ്റുപാടുകളും എന്റെ സ്വന്തം എന്ന പോലെ പഴകി.
ജീവിതത്തില് എന്നെങ്കിലും എത്തിപ്പെടുമെന്ന് പ്രതീക്ഷ പോലുമില്ലാത്ത ലാറ്റിനമേരിക്കയും അവിടത്തെ ഉച്ചയുറക്കങ്ങളും കൊടും ചൂടും തെരുവുകളും മനസ്സില് അറിയാതെ വളര്ന്നു വലുതായി. അതു വരെ മറഡോണയെയും അര്ജന്റൈന് ടീമിനെയും ഇഷ്ടപ്പെടുകയും ബ്രസീലിനെയും പെലെയെയും അകാരണമായി വെറുക്കുകയും ചെയ്തിരുന്ന തലത്തില് നിന്ന്, ആ ഭൂഖണ്ടം ഒരു സമസ്യയായി വളര്ന്നു.
മാര്ക്കേസിന്റെ ആ ഒരൊറ്റ പുസ്തകം വലിയൊരു ലോകത്തിലേക്കുള്ള വാതിലാണു തുറന്നത്.
ഏകാന്തതയുടെ നൂറു വര്ഷങ്ങള്ക്കും കോളറാക്കാലത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള അന്വേഷണമായിരുന്നു പിന്നെ. മാസത്തില് മൂന്നു ദിവസം മാത്രം പുറംലോകം കാണാനാകുന്ന ആ കോളേജില്, പക്വതയെത്തിയിട്ടില്ലാത്ത ആ ചെറുപ്രായത്തില് എന്റെ ഏറ്റവും തീവ്രമായ അന്വേഷണം പോലും ഫലം കാണാനുള്ള സാധ്യത വിദൂരമായിരുന്നു. ക്ഷമയോടെ കാത്തിരിക്കുക മാത്രമായിരുന്നു മുന്നിലുണ്ടായിരുന്ന വഴി.
എന്റെ ആഗ്രഹത്തിന്റെ തീവ്രത മൂലമാകണം ഏകാന്തത അധികം വൈകാതെ വന്നുപെട്ടു. ഏറെപ്പേരുടെ ഉപയോഗം മൂലം അകാലത്തില് പഴകിപ്പോയ അതിനെ വിലകോടുത്താണു ഞാന് സ്വന്തമാക്കിയത്. പൂര്ണമായ വിശ്വാസത്തോടെയും ആത്മാര്ഥതയോടെയും ഞാന് സ്വന്തമാക്കുന്ന ആദ്യത്തെ പുസ്തകമാണത്.
തീര്ഥാടകരുടെ വഴിയായിരുന്നില്ല ഏകാന്തതക്ക്. കഥകളില് നിന്നും നോവലിലേക്ക് മാറുമ്പോള് മാര്ക്കേസ് ഏറെ മാറുന്നുണ്ടെന്ന് തിരിച്ചരിയാന് പഠിഞ്ഞിട്ടില്ലാത്ത, മലയാളത്തിലെ മഹാഗ്രന്ഥങ്ങള് പോലും വായിച്ചിട്ടില്ലാത്ത എന്നെ ആ നോവലിലെ വംശപരമ്പരയും സംഭവങ്ങളുടെ മാജിക്കും ആകെ തളര്ത്തിക്കളഞ്ഞു. എന്നിട്ടും വാശിയോടെ വായിച്ചു, വീണ്ടും വീണ്ടും... ആര്ക്കേടിയോയുടെ യാത്രകളും മെല്ക്കിയാടിസിന്റെ ഭൂതക്കണ്ണാടിയും ഉര്സുലാ ഇഗ്വറാന്റെ കേക്കുകളും വഴങ്ങിക്കിട്ടാന് പല ആവര്ത്തികള് വായിക്കേണ്ടി വന്നു. റെമെഡിയോസ് സുന്ദരി ആകാശത്തിലേക്കുയര്ന്നു പോയതിലെ കവിത പിടികിട്ടിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങള് കഴിഞ്ഞാണ്... മതില് ചാടുമ്പോള് വെടികൊണ്ടു മരിച്ച കാമുകനും സ്വന്തം ഏകാന്തതയില് ഉരുകിയുരുകിത്തീര്ന്ന റബേക്കയും എന്നേക്കുമായി ഉള്ളില് ഉറച്ചു തീര്ന്നു.
പിന്നേയും കുറെ കഴിഞ്ഞെത്തിയ കോളറക്കാലത്തെ പ്രണയമാണ്` മാര്ക്കേസിന്റെ പുസ്തകങ്ങളില് എന്നെ ഏറ്റവുമാഴത്തില് പിടികൂടിയത്. കൌമാരത്തിന്റെ ഉല്കണ്ഠകള്ക്കും ആകാംക്ഷകള്ക്കും മീതെ ചിറകു വിരിച്ചു നിന്ന ഫ്ലോറന്റിനോ അരിസയും ഫെര്മിന ഡാസയും കൂടി മാര്ക്കേസിലേക്ക് ഒരിക്കലും രക്ഷപ്പെടാനാവാത്ത വിധം എന്നെ പിടിച്ചു കെട്ടി. പിന്നീട്, കോളറക്കാലത്തിന്റെ ഇംഗ്ളീഷ് റിയാസ് എത്തിച്ചു തന്നു.
മാര്ക്കേസിനെ തെരഞ്ഞു കൊണ്ടുള്ള അലച്ചിലായിരുന്നു പിന്നീടുള്ള എന്റെ പുസ്തകാന്വേഷണങ്ങള് എന്നു പറയാം. ജനറല് ഇന് ഹിസ് ലാബറിന്ത്, നോ വണ് റൈറ്റ്സ് റ്റു കേണല് എന്നീ പുസ്തകങ്ങളിലേക്കെത്തുമ്പോഴേക്ക് ഇംഗ്ളീഷ് വഴങ്ങിത്തുടങ്ങിയിരുന്നു.
മാര്ക്കേസിനെ പരിചയപ്പെട്ട ശേഷം പുറത്തു വന്ന ലിവിങ് റ്റു ടെല് ദെ ടെയ്ല് ഗാബോയുടെ എഴുത്തിലേക്ക് കൂടുതല് വെളിച്ചം തരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ശരീഫാണ്` ആ കട്ടിപുസ്തകം തന്നത്. ഹിറാ സെന്ററില് നിന്നു കണ്ട അതിന്റെ കോപ്പിയില് നിന്ന് അനേകം പേജുകള് ഫോട്ടോസ്റ്റാറ്റെടുത്ത് വായന തുടങ്ങിയതാണ്. ഇപ്പോള് കൂടെ ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിട്ടും അരിച്ചരച്ചും കണ്ണൂന്നിയുമുള്ള വായന തീരുന്നില്ല. ഓര്മക്കളുടെ ബാല്യകാലം പൊടി പറ്റിക്കിടക്കുന്ന ജന്മനാട്ടിലേക്ക് 21ആം വയസ്സില് വീടു വില്ക്കാന് വേണ്ടി അമ്മയോടൊപ്പം തിരിച്ചെത്തുന്ന ഗാബോ ഇപ്പോള് എന്റെ കൂടെ ഉണ്ട്. ഓരോ വാക്കും സൂക്ഷിച്ച്, പരിപൂര്ണമാണെന്ന വിധത്തിലുള്ള ഗബോയുടെ എഴുത്ത് വായിക്കുമ്പോഴുള്ള സംത്രിപ്തി മറ്റെവിടെ നിന്നും കിട്ടിയിട്ടില്ല ഇതേ വരെ.
ഒരു സങ്കടമുണ്ട്, മെമ്മറി ഓഫ് മെലാങ്കളി വോര്സിനു വേണ്ടി അതിറങ്ങിയ നാള് തൊട്ട് അന്വേഷിക്കുന്നുണ്ട്. കയ്യകലത്തിലുണ്ടെങ്കിലും ഓരോ സാഹചര്യങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങള് കാരണംഅത് ഇനിയും വായിക്കാനായിട്ടില്ല.
ദാറുല്ഹുദായില് നിന്നു പുറത്താക്കപ്പെട്ട് ജീവിതത്തിന്റെ ചൂട് അറിഞ്ഞും അനുഭവിച്ചും തുടങ്ങിയ ഈ കാലത്തും, പകലത്തെ പണി കഴിഞ്ഞു ഉറക്കപ്പിച്ചുമായി മുറിയിലേക്ക് ചെല്ലുമ്പോള് ജനല്പ്പടിയിലിരിക്കുന്ന no one writes to colonelന്റെയോ Living to tell the taleന്റെയോ, leaf stormന്റെയോ പുറഞ്ചട്ടമെല് Gabriel Garcia marquez എന്നു കാണുമ്പോള് ജിബ്രീല് ഗൌസ് മര്ക്കസ് എന്നു വിദൂരതയില് നിന്ന് ആരോ പറയുന്നത് കേള്ക്കുന്നു। 'ജിബ്രീല് ഗൌസ് മര്ക്കസ്.' അപ്പോള് അന്തം വെച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടില്ലാത്ത, വായനയില് വെറും ശിശുവായ ഒരുത്തനിലേക്ക് മാന്ത്രികപ്പരവതാനി വിരിച്ച് ഇറങ്ങി വരുന്ന ഗാബോയെ ഞാന് കാണുന്നു.
Subscribe to:
Posts (Atom)